O inicjatywie

Z inicjatywy Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego Uniwersytet Śląski w Katowicach prowadzi projekt, którego celem jest zintegrowanie rozproszonego dotąd potencjału polskich instytucji, jednostek, organizacji i inicjatyw popularyzujących naukę. Cele stawiane w ramach zadania będą realizowane za pośrednictwem diagnozy, networkingu i wymiany doświadczeń. Utworzona w tej sposób sieć pozwoli na realizację wspólnych działań i korzystanie z narzędzi wzmacniających widoczność poszczególnych inicjatyw w całym kraju. Nadrzędnym celem tej integracji jest budowanie społeczeństwa wiedzy, które ma zaufanie do naukowców i naukowczyń. 

Sieć będzie współpracować z Zespołem Doradczym ds. Popularyzacji Nauki powołanym przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w 2025 r. W ramach spotkań zespołu odbywać się będą pośrednie konsultacje dotyczące strategii rozwoju komunikacji naukowej  w Polsce oraz rozwiązań formalnych proponowanych w MNiSW na rzecz komfortu pracy popularyzatorów i popularyzatorek. W Sieci wspierane będą też nowe inicjatywy Porozumienia Organizatorów Festiwali Nauki w Polsce, zainicjowanego w Katowicach w 2019 r. we współpracy z MNiSW. 

Do 2028 r. wspólnie zbudujemy przestrzeń rozmowy i działania, w której będziemy mogli dzielić się najlepszymi praktykami, problemami i propozycjami rozwiązań, które przyczynią się do rozwijania standardów i poprawy komfortu prowadzenia działalności popularnonaukowej . Nasza współpraca umożliwi wzmocnienie potencjału lokalnych inicjatyw, a także składanie oficjalnych rekomendacji dla rozwiązań systemowych, które w bezpośrednim dialogu z Ministerstwem wpłyną na status komunikacji naukowej  jako działalności statutowej uczelni.  

Mężczyzna przemawia na scenie
Zdjęcie z I Forum Organizatorow Poliskich Festiwali Nauki - fot. Agnieszka Szymala

Działania zainaugurowano w 2025 r. podczas I Kongresu POP Science, który odbył się 6 grudnia w Katowicach. Kongres poprzedziła konferencja Razem budujmy przyszłość nauki!, która miała miejsce 10 października 2025 r. w siedzibie MNiSW.  W minionym roku zrealizowano też pierwszą edycję szkoleń dla instytucji i osób zaangażowanych w popularyzację nauki, pod nazwą Akademia Kompetencji Popularnonaukowych. W ramach tej inicjatywy kontynuowane będą cykliczne programy szkoleniowe oraz wyjazdy studyjne członków Sieci w celu wymiany doświadczeń organizacyjnych. 

Obecnie w ramach zadania prowadzona jest diagnoza stanu popularyzacji nauki w Polsce, w której na przełomie stycznia i lutego 2026 r. za pośrednictwem Ośrodka Przetwarzania Informacji mogły wziąć udział wszystkie uczelnie oraz instytuty badawcze w Polsce. Uzyskane dane posłużą m.in. budowaniu mechanizmu doceniania działalności popularnonaukowej w modelu ewaluacji działalności naukowej 2026-2031. Na podstawie pierwszego etapu diagnozy zainicjowano już prace nad ogólnopolską mapą działalności popularnonaukowej – narzędzia integrującego informacje o inicjatywach popularnonaukowych oraz umożliwiającego kontakt członków Sieci. W przyszłości narzędzie to ma umożliwić promowanie idei turystyki naukowej, tzw. sciencehopping.